Geleceğin dünya fotoğrafında yer almak için nasıl bir vizyon? Mehmet Öğütçü
Bizimki gibi insanların ay sonunu zor getirdikleri, işadamlarının 10 hafta sonrasına ilişkin bile sağlıklı öngörüde bulunamadıkları bir toplumda 10-15 yıl sonrasına dair düşünceler, alternatif senaryolar geliştirmek, hem yaratıcı hem de gerçekçi bir stratejik vizyon anlayışını yerleştirmeye çalışmak hiç de kolay bir iş değil. O zamana kim öle kim kala; özellikle de hafıza devresi kısa bizimki gibi toplumlarda! Bu sadece bize özgü bir sorun değil; aslında birçok ülkede aynı ikilem yaşanıyor.
Geleceğe yeterli ilgi olmaması bir yana Türkiye, dünya değişirken, hem de süratle değişirken, gereken tempoda ve çapta değişememenin sancılarını da yaşıyor. İş başındaki hükümet bu dağınık tabloyu bir ölçüde değiştirmeyi, güven uyandırmayı başardı, ama hala ne istediğini bilen ve inatla onun pesinden koşan, içeride ve dış dünya ile barışıklığı sağlayabilmiş, refah düzeyi ve yaşam kalitesi hızla yükselen bir ülke görüntüsü vermekten uzağız. Başlatılan ekonomik ve siyasi reformlar, iyi düşünülmüş, tartışılmış, ortak paydayı yansıtan, uygulanabilir kapsamlı bir vizyonun parçası gibi görünmüyor.
Hem ekonomide hem diş politikada hem de toplum dokusunda ciddi meydan okumalar var. Ülkenin mevcut temel sorunları, sanılanın aksine, sadece dış borç geri ödemeleri, güvenlik, uluslararası rekabet gücünün azalması, demokratik özgürlükler, siyasi İslam, Kürt ayrılıkçı hareketi, dış bağımlılığın – karşılıklı bağımlılık sınırlarının ötesinde – artması, Avrupa Birliği’ne katılım sürecindeki zaafiyetler ile sınırlı değil.
Türkiye, bunlardan daha önemli ve biri diğeri ile bağlantılı dört temel sorun ile karşı karşıya: (i) sahip olduğu kaynakları akıllıca yönetememesi, (ii) çözüm üretme, öngörü ve uygulama kapasitesinin yeterince gelişmemiş olması, (iii) toplumun her kesiminde değerler sistemin aşınmasından kaynaklanan güven eksikliği, ve (iv) diğer üç sorunu da besleyen eğitimde kalitesizlik ve amaçsızlık.
Küresel düzendeki güç oynamaları nedeniyle tarihi bir dönemden geçiyoruz. Tıpkı küresel enerji sisteminde ve jeopolitik düzende yaşamakta olduğumuz gibi finans sektöründe de ciddi bir güç kayması yaşanıyor. Küresel rekabet ligindeki yerler şaşırtıcı bir süratte değişiyor. Eskiden 30-40 yıla yayılabilen gelişmeler günümüzün bilgi, teknoloji ve iletişim çağında birkaç yıla sığdırılabiliyor. Sadece ülkeler değil şirketler, bireyler de dünya eğilimlerini şimdiden öngörmek, geleceğin belirsizliklerine hazırlanmak zorundalar.
Bu çerçevede, ülke ekonomisinin lokomotifi konumundaki tekstil sektörü de hem içe hem de küresel piyasalara yönelik stratejik hedeflerini yeniden tanımlarken geleceğe dönük eğilimleri, olası gelişmeleri, bunlara nasıl karşılık verilmesi gerektiğine dair alternatif önerileri dikkate almak, yaşanan değişimler ve yeni parametreler ışığında hedeflerini, onlara ulaşmada kullandığı yöntem ve araçları gözden geçirmek zorundadır. Rakip ya da ortak firmaların stratejilerini, karsılaştırmalı üstünlük ve zaafiyetlerini de göz önünde bulundurarak.
****
İşte bu küresel eğilimleri ve gelecek projeksiyonlarını da dikkate alarak Türk ekonomisin temel direklerinden birisi olan tekstil sektörünün önümüzdeki 20 yılda hangi ekonomik, teknolojik, siyasi meydan okumalarla karşılaşacağı, kendisini çevreleyen ve büyük ölçüde etkileme gücünün ötesindeki hangi dış dinamiklerle başetmek zorunda olduğu, uluslararası kurum ve sözleşmelerin iş dünyasında oyunun kurallarını nasıl değiştirebileceği, küresel çapta bir oyuncu olmanın getireceği yükümlülükleri nasıl üstleneceği, rekabetin yoğun olduğu uluslararası iş ortamında insan kaynakları kapasitesini güçlendirmek için ne gibi adımlara ihtiyaç duyacağı, coğrafi ve sektörel dağılım dengesi ve benzeri onlarca hususa şimdiden kafa yorması gerekiyor.
PERSONAL BIOGRAPHY
Öğütçü works for a London-based multinational energy corporation as an executive in charge of international government and corporate affairs.
Prior to this position, he was the head of OECD's Global Forum on International Investment and Regional Programmes (2000-September 2005) and covered China and Asia-Pacific for the International Energy Agency (1994-2000). Öğütçü served as a career diplomat in Ankara, Beijing, Brussels and Paris (1986-1994). In 1980-1984, he worked for the Prime Minister as advisor and in the Is Bank, Turkey’s largest private bank, as inspector.
A graduate of “Mulkiye” (BSc), London School of Economics (MSc) and College d’Europe (MA), Bruges, Öğütçü is an occasional lecturer at University of Dundee, and LSE Enterprise Executive Programme on Turkey, China, India, Eurasia/Russia, and Middle East with a focus on energy geopolitics, investment strategies, economic and trade diplomacy.
An international advisory board member of the Windsor Energy Group, the European Policy Forum as well as active member of the 21st Century Trust, the World Future Scociety, the EU-China Network, the Royal Institute of International Affairs (Chatham House), and the International Association of Energy Economics. He is also the deputy chairman of the Forum Istanbul "Turkey 2023 Vision".
Öğütçü is a regular contributor to Dunya newspaper, Finans Dunyasi, a monthly finance journal, Turkish Daily News, World Journal of Trade and Investment and OECD Observer.
Some of his publications include: Need for a longer-term Western strategy for Eurasian energy (1993, Futures), Islam and the West: Can Turkey bridge the gap? (Foreign Policy, 1994), The new economic superpower China and Turkey (1994, TUSIAD), Towards a new economic diplomacy strategy for Turkey (1998, TUSIAD), Does our future lay with Asia? (2000, Milliyet Publishing House), China’s quest for energy security worldwide (2000, International Energy Agency), Ukraine investment policy review (2002, OECD), Mobilising investment for development (2003, OECD), China’s regional development and FDI (2004, OECD), A 2023 dream for Turkey (2006, Forum Istanbul). For private correspondence: ogutcudunya@yahoo.co.uk
|
|
|
